Khi tôi bắt đầu bước vào lĩnh vực tâm lý học đường, chưa bao giờ tôi hình dung được rằng có một ngày mình sẽ góp phần vào hành trình thiết lập 100 phòng Tâm lý học đường tại Thành phố Hồ Chí Minh – một thành phố năng động, đa dạng nhưng cũng chất chứa biết bao áp lực học tập và tâm lý học sinh.
Khởi đầu từ những trăn trở
Những năm đầu làm việc trong ngành giáo dục, tôi thường chứng kiến cảnh học sinh đối mặt với áp lực học tập, bắt nạt học đường, xung đột gia đình… nhưng lại không có nơi nào thật sự an toàn để các em giãi bày. Phòng đoàn đội, văn phòng giám thị – dù tận tâm đến mấy – vẫn chưa thể thay thế một không gian chuyên biệt, nơi tâm lý học đường được thấu hiểu và chăm sóc đúng nghĩa.
Tôi đã từng hỏi mình: “Liệu chúng ta có thể làm được điều gì thiết thực hơn không?” Và chính câu hỏi đó đã trở thành ngọn lửa âm ỉ, thôi thúc tôi bắt đầu hành trình này.
Từ một phòng đầu tiên đến tầm nhìn 100 phòng
Phòng Tâm lý đầu tiên được thành lập trong điều kiện còn nhiều giới hạn. Thiết bị cơ bản, một góc tư vấn nhỏ, vài khung giờ làm việc mỗi tuần – nhưng điều quan trọng nhất là sự hiện diện của một chuyên viên tâm lý có chuyên môn, có trái tim. Chúng tôi không chỉ lắng nghe, mà còn thiết kế những can thiệp phù hợp, tổ chức hoạt động kỹ năng sống, truyền thông sức khỏe tâm thần và huấn luyện giáo viên nhận diện sớm dấu hiệu nguy cơ.
Từng câu chuyện được chia sẻ, từng giọt nước mắt được lau khô, từng học sinh tìm lại sự bình an nội tâm – chính là nguồn động lực để chúng tôi tiếp tục. Và rồi, từ một phòng, đến mười phòng… và hôm nay, hành trình đã ghi dấu cột mốc 25 phòng Tâm lý học đường trải khắp các quận huyện của Thành phố Hồ Chí Minh.
Không chỉ là cơ sở vật chất, mà là một hệ sinh thái
Chúng tôi không chỉ xây phòng – chúng tôi xây niềm tin. Mỗi phòng Tâm lý học đường là một “hệ sinh thái thu nhỏ”, nơi học sinh có thể tiếp cận dịch vụ tham vấn miễn phí, phụ huynh được hướng dẫn đồng hành cùng con, giáo viên được đào tạo phối hợp hỗ trợ.
Chúng tôi hợp tác chặt chẽ với các phòng GD&ĐT, trung tâm y tế, các tổ chức xã hội, đồng thời kết nối với mạng lưới chuyên gia để đảm bảo chất lượng chuyên môn. Không ít lần, chúng tôi gặp trở ngại về nhân sự, kinh phí, nhận thức xã hội… nhưng cũng từng ấy lần, chúng tôi chọn kiên định với mục tiêu.
Điều tôi học được trên hành trình này
Tôi học được rằng: Chăm sóc sức khỏe tinh thần học đường không thể là nhiệm vụ của riêng ai. Đó là trách nhiệm chung của nhà trường – gia đình – xã hội. Và mỗi phòng Tâm lý học đường không chỉ là một “địa điểm”, mà là biểu tượng của sự thay đổi – thay đổi trong cách nhìn, trong chính sách giáo dục và trong trái tim mỗi người làm nghề.
Thạc sĩ tâm lý Trần Văn Toản